ಬಿದಿರಹಳ್ಳಿಯಲ್ಲಿ 13ನೇ ಶತಮಾನದ ಅಪ್ರಕಟಿತ ವೀರಗಲ್ಲು ಪತ್ತೆ: ಇತಿಹಾಸದ ಮೇಲೆ ಹೊಸ ಬೆಳಕು

ರಿಪ್ಪನ್‌ಪೇಟೆ: ಇತಿಹಾಸ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಪರಂಪರೆಯ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಅತ್ಯಂತ ಮಹತ್ವದ ಶೋಧವೊಂದು ಹೊಸನಗರ ತಾಲೂಕಿನ ರಿಪ್ಪನ್‌ಪೇಟೆ ಸಮೀಪದ ಬಿದಿರಹಳ್ಳಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆದಿದೆ. ಇಲ್ಲಿ ಐದು ಮಾಸ್ತಿ ಕಲ್ಲುಗಳು ಹಾಗೂ ಹತ್ತು ಸಾಲುಗಳ ಶಾಸನವಿರುವ ಅಪರೂಪದ ಅಪ್ರಕಟಿತ ವೀರಗಲ್ಲು ಪತ್ತೆಯಾಗಿದೆ.

ಬೀರರಸನ ಕಾಲದ ಶಾಸನ

ಪತ್ತೆಯಾಗಿರುವ ವೀರಗಲ್ಲು ಕ್ರಿ.ಶ. 1202ರ ಇಸವಿಗೆ ಸೇರಿದ್ದಾಗಿದ್ದು, ಹೊಸಗುಂದದ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಅರಸ ಬೀರರಸನ ಕಾಲಾವಧಿಯದ್ದಾಗಿದೆ ಎಂದು ತಿಳಿದುಬಂದಿದೆ. ಈ ಶಾಸನದಲ್ಲಿ ಅರಸ ಬೀರರಸನನ್ನು 'ಸತ್ಯ ರತ್ನಾಕರ', 'ಶರಣಾಗತವಜ್ರಪಂಜರ' ಹಾಗೂ 'ಪರನಾರಿಸಹೋದರ' ಎಂಬ ಉನ್ನತ ಬಿರುದುಗಳಿಂದ ಲಾಂಛನಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಹೊಗಳಲಾಗಿದೆ.

ವೀರಮರಣದ ಇತಿಹಾಸ

ಬೀರರಸನ ಸೈನ್ಯವು ಸಾಗುತ್ತಿದ್ದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಸಾತಗೌಡನ ಮಗನು ಆ ಬೃಹತ್ ಸೈನ್ಯವನ್ನು ಏಕಾಂಗಿಯಾಗಿ ಎದುರಿಸಿ, ತಾಯ್ನಾಡಿಗಾಗಿ ವೀರಾವೇಶದಿಂದ ಹೋರಾಡಿ ಮರಣವನ್ನಪ್ಪಿದ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಘಟನೆಯನ್ನು ಈ ಶಾಸನವು ಅತ್ಯಂತ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ದಾಖಲಿಸಿದೆ.

ವಿಶೇಷ ಆಚರಣೆ: ಗೂಳಿ-ಕವಿಲೆ ಮದುವೆ ಮತ್ತು ದಾನ

ಈ ಶಾಸನದಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬಂದಿರುವ ಅತ್ಯಂತ ರೋಚಕ ಹಾಗೂ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ವಿಶೇಷತೆಯೆಂದರೆ 'ಗೂಳಿ ಮತ್ತು ಕವಿಲೆ (ಹಸು) ಯ ಮದುವೆ'. ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಮಡಿದ ವೀರನು ಅವಿವಾಹಿತನಾಗಿದ್ದ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ, ಅವನ ಆತ್ಮಕ್ಕೆ ಶಾಂತಿ ಸಿಗಲೆಂದು ಲಕ್ಷೀತಾಯಿ ಬಿಲ್ಲಬ್ಬೆ ಗೌಡತಿ ಮತ್ತು ಅಣ್ಣಬ್ಬೆ ಗೌಡತಿಯು ಪರೋಕ್ಷವಿನಯಕ್ಕಾಗಿ (ಇಹಲೋಕ ತ್ಯಜಿಸಿದ ನಂತರ ಸಲ್ಲಿಸುವ ಗೌರವ) ಈ ವೀರಗಲ್ಲನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಅಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲದೆ, ಈ ವೀರಗಲ್ಲಿನ ನಿತ್ಯ ಪೂಜೆಗಾಗಿ ಉಂಬಳಿ (ಭೂಮಿ) ಯನ್ನು ನೀಡಿ, ಗೂಳಿ ಹಾಗೂ ಹಸುವಿಗೆ ವಿಧ್ಯುಕ್ತವಾಗಿ ಮದುವೆ ಮಾಡಿಸಿ ಸಾವಿರ ಖಂಡುಗ ದಾನ ಕೊಟ್ಟಿದ್ದ ಉಲ್ಲೇಖ ಶಾಸನದಲ್ಲಿದೆ. ಇದು 13ನೇ ಶತಮಾನದ ಜನರ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ನಂಬಿಕೆ ಹಾಗೂ ಸಾಮಾಜಿಕ ಜೀವನಕ್ಕೆ ಹಿಡಿದ ಕೈಗನ್ನಡಿಯಾಗಿದೆ.

ಸಂಶೋಧನಾ ತಂಡ

ಖ್ಯಾತ ಶಾಸನ ತಜ್ಞರಾದ ರಮೇಶ್ ಹಿರೆಜಂಬೂರು ಅವರ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನದಲ್ಲಿ ಯುವ ಸಂಶೋಧಕರಾದ ಆದಿತ್ಯ ನಂಜವಳ್ಳಿ ಮತ್ತು ಗಣೇಶ್ ಕೆ. ಎನ್. ಕೋಣಂದೂರು ಅವರು ಈ ಮಹತ್ವದ ಶೋಧ ಕಾರ್ಯವನ್ನು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ನಡೆಸಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಕಾರ್ಯಕ್ಕೆ ಸ್ಥಳೀಯ ಗ್ರಾಮಸ್ಥರಾದ ಲಕ್ಷ್ಮಣ, ಲಿಂಗರಾಜು, ರಾಜೇಶ್, ರವಿ, ರಾಘು, ಮೋಹನ್ ಕುಮಾರ್, ಜೀವನ್, ಮಹೇಶ್, ಸೋಮಶೇಖರ್, ರೇಣುಕಪ್ಪ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವರು ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿ ಸಹಕರಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ಸಂಪಾದಕೀಯ ನುಡಿ (Editorial Note)

ನಮ್ಮ ಮಣ್ಣಿನ ಅಪ್ರಕಟಿತ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಜಗತ್ತಿನ ಮುಂದೆ ತರುವ ಇಂತಹ ಸಂಶೋಧನೆಗಳು ಕೇವಲ ಕಲ್ಲುಗಳ ಶೋಧವಲ್ಲ; ಅವು ನಮ್ಮ ಪೂರ್ವಜರ ಶೌರ್ಯ, ನಂಬಿಕೆ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಶ್ರೀಮಂತಿಕೆಯ ಜೀವಂತ ಸಾಕ್ಷಿಗಳು. ಬಿದಿರಹಳ್ಳಿಯಲ್ಲಿ ಪತ್ತೆಯಾಗಿರುವ ಈ ವೀರಗಲ್ಲು ಹಾಗೂ 'ಗೂಳಿ-ಕವಿಲೆ ಮದುವೆ'ಯ ಅಪರೂಪದ ಆಚರಣೆ ನಮ್ಮ ಗ್ರಾಮೀಣ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಅಡಗಿರುವ ಅಗಾಧ ಇತಿಹಾಸಕ್ಕೆ ನಿದರ್ಶನ. ಈ ಅಪರೂಪದ ಐತಿಹಾಸಿಕ ದಾಖಲೆಯನ್ನು ಬೆಳಕಿಗೆ ತಂದ ಸಂಶೋಧನಾ ತಂಡಕ್ಕೆ ಹಾಗೂ ಅದಕ್ಕೆ ಹೆಗಲುಕೊಟ್ಟ ಗ್ರಾಮಸ್ಥರಿಗೆ 'ಕನ್ನಡ ಗ್ಲೋಬಲ್ ನ್ಯೂಸ್' ಪರವಾಗಿ ಅಭಿನಂದನೆಗಳು. ಇಂತಹ ಪುರಾತನ ತಾಣಗಳನ್ನು ಸಂರಕ್ಷಿಸುವುದು ನಮ್ಮೆಲ್ಲರ ಆದ್ಯ ಕರ್ತವ್ಯವಾಗಿದೆ.

- ಸಂಪಾದಕರು, ಕನ್ನಡ ಗ್ಲೋಬಲ್ ನ್ಯೂಸ್