ತೋಟದ ಕೆಲಸಗಾರರೇ ಎಚ್ಚರ! ಮರವೇರಿ ಕುಳಿತು ಸಂಚು ಹೂಡುತ್ತೆ ಈ 'ಮಂಡಲದ ಹಾವು'

ನಮ್ಮ ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿನ ಪರಿಸರದಲ್ಲಿ ಕಾಣಸಿಗುವ ಹಾವುಗಳಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಸುಂದರವಾದರೂ ಅಷ್ಟೇ ಅಪಾಯಕಾರಿ ಹಾವು ಈ 'ಪೊದೆ ಮಂಡಲ' (Bamboo Pit Viper). ಇದನ್ನು ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ 'ಹಸಿರು ಮಂಡಲ' ಅಥವಾ 'ಪೊದೆ ಹಾವು' ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದರ ಬಗ್ಗೆ ರೈತರು ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕರು ತಿಳಿದಿರಲೇಬೇಕಾದ ಹತ್ತು ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶಗಳು ಇಲ್ಲಿವೆ:

​೧. ರೂಪ ಮತ್ತು ಬಣ್ಣ (Identification)

​ಈ ಹಾವಿನ ಮೈಬಣ್ಣ ಪರಿಸರದೊಂದಿಗೆ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಬೆರೆತುಹೋಗುತ್ತದೆ (Camouflage). ತಿಳಿ ಹಸಿರು ಬಣ್ಣದ ಮೈಮೇಲೆ ಕಂದು ಅಥವಾ ಕಪ್ಪು ಬಣ್ಣದ ಜಿಕ್-ಜಾಕ್ ಮಾದರಿಯ ಮಚ್ಚೆಗಳಿರುತ್ತವೆ. ಇದರ ತಲೆ ತ್ರಿಕೋನಾಕಾರದಲ್ಲಿದ್ದು (Arrow-shaped head), ಕಣ್ಣಿನ ಕೆಳಭಾಗದಲ್ಲಿ ಶಾಖವನ್ನು ಗುರುತಿಸುವ 'ಪಿಟ್' (Pit) ಎಂಬ ರಂಧ್ರಗಳಿರುತ್ತವೆ. ಇವುಗಳ ಮೂಲಕ ಹಾವು ಕತ್ತಲಲ್ಲಿಯೂ ಬೇಟೆಯ ದೇಹದ ಉಷ್ಣತೆಯನ್ನು ಗುರುತಿಸಿ ದಾಳಿ ಮಾಡುತ್ತದೆ.

​೨. ವಾಸಸ್ಥಾನ ಮತ್ತು ಮರ ಹತ್ತುವ ಕಲೆ

​ಇತರ ಹಾವುಗಳಂತೆ ಇವು ಸದಾ ನೆಲದ ಮೇಲೆ ಇರುವುದಿಲ್ಲ. ಇವು 'ಅರ್ಬೋರಿಯಲ್' (Arboreal) ಅಂದರೆ ಮರವಾಸಿಗಳು. ತೋಟದ ಕಾಫಿ ಗಿಡಗಳು, ಅಡಿಕೆ ಮರಗಳು, ಮೆಣಸಿನ ಬಳ್ಳಿಗಳು ಅಥವಾ ಬಿದಿರಿನ ಮೆಳೆಗಳಲ್ಲಿ ಇವು ವಾಸಿಸುತ್ತವೆ. ಇವುಗಳ ಬಾಲವು ತುಂಬಾ ಬಲವಾಗಿದ್ದು, ಕೊಂಬೆಗಳನ್ನು ಗಟ್ಟಿಯಾಗಿ ಹಿಡಿದುಕೊಂಡು ತಲೆಕೆಳಗಾಗಿ ನೇತಾಡುತ್ತಾ ಬೇಟೆಯಾಡಬಲ್ಲವು.

​೩. ವಿಷದ ತೀವ್ರತೆ (Venom Type)

​ಇದು ಹಿಮೋಟಾಕ್ಸಿಕ್ (Hemotoxic) ಗುಂಪಿನ ವಿಷವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಇದು ಕಚ್ಚಿದಾಗ ರಕ್ತ ಹೆಪ್ಪುಗಟ್ಟುವುದನ್ನು ತಡೆಯುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ರಕ್ತಕಣಗಳನ್ನು ನಾಶಪಡಿಸುತ್ತದೆ. ಕಚ್ಚಿದ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ವಿಪರೀತ ನೋವು, ಕಪ್ಪು ಬಣ್ಣಕ್ಕೆ ತಿರುಗುವುದು ಮತ್ತು ಊತ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಇದು ನೇರವಾಗಿ ಪ್ರಾಣಾಪಾಯ ಉಂಟುಮಾಡದಿದ್ದರೂ, ಚಿಕಿತ್ಸೆ ತಡವಾದರೆ ಕಚ್ಚಿದ ಅಂಗವನ್ನು (ಕೈ ಅಥವಾ ಕಾಲು) ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಸ್ಥಿತಿ ಬರಬಹುದು.

​೪. ವರ್ತನೆ

​ಇವು ಸ್ವಭಾವತಃ ಸೋಮಾರಿಗಳಂತೆ ಕಂಡರೂ, ತೊಂದರೆ ಕೊಟ್ಟಾಗ ಕ್ಷಣಾರ್ಧದಲ್ಲಿ ಮಿಂಚಿನ ವೇಗದಲ್ಲಿ ದಾಳಿ ಮಾಡುತ್ತವೆ. ಇವುಗಳ ದಾಳಿಯ ವ್ಯಾಪ್ತಿ (Strike range) ಹೆಚ್ಚಿರುತ್ತದೆ.

​ಸಂಪಾದಕೀಯ ನುಡಿ: ಭಯ ಬೇಡ, ಎಚ್ಚರಿಕೆ ಇರಲಿ

​"ಪ್ರಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಜೀವಿಗೂ ಬದುಕುವ ಹಕ್ಕಿದೆ. ಹಾವುಗಳು ನಮಗೆ ವೈರಿಗಳಲ್ಲ, ಅವು ಪರಿಸರದ ಸಮತೋಲನ ಕಾಪಾಡುವ ಮಿತ್ರರು. ಆದರೆ ಹಾವಿನ ಬಗ್ಗೆ ಇರುವ ಅಜ್ಞಾನವೇ ಅನಾಹುತಗಳಿಗೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ. 'ಪೊದೆ ಮಂಡಲ'ದಂತಹ ಹಾವುಗಳು ಕಣ್ಣಿಗೆ ಸರಿಯಾಗಿ ಕಾಣಿಸದ ಕಾರಣ, ತೋಟಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವಾಗ ಕೈ-ಕಾಲುಗಳ ರಕ್ಷಣೆಗೆ ಗವಸು ಮತ್ತು ಬೂಟುಗಳನ್ನು ಧರಿಸುವುದು ಕಡ್ಡಾಯ. ಹಾವು ಕಂಡಾಗ ಅದನ್ನು ನೋಯಿಸದೆ ಹಾದಿ ಬಿಡುವುದು ಜಾಣತನ. ಅನಾಹುತ ಸಂಭವಿಸಿದರೆ ಗಾಬರಿಯಾಗದೆ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಪಡೆಯುವುದು ಜೀವ ಉಳಿಸುವ ದಾರಿ."

​ಹಾವು ಕಚ್ಚಿದರೆ ಏನು ಮಾಡಬೇಕು? (ಪ್ರಥಮ ಚಿಕಿತ್ಸೆ)

• ​ಗಾಬರಿಯಾಗಬೇಡಿ: ಭಯದಿಂದ ಹೃದಯ ಬಡಿತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ವಿಷ ಬೇಗನೆ ಹರಡುತ್ತದೆ.
• ​ಚಲನೆ ಬೇಡ: ಕಚ್ಚಿದ ಭಾಗವನ್ನು ಅತಿಯಾಗಿ ಆಡಿಸಬೇಡಿ.
• ​ಬಿಗಿಯಾಗಿ ಕಟ್ಟಬೇಡಿ: ಗಾಯದ ಮೇಲೆ ಅತಿಯಾದ ಒತ್ತಡದ ಕಟ್ಟು ಹಾಕಬೇಡಿ (Tourniquet). ಇದರಿಂದ ರಕ್ತಪರಿಚಲನೆ ನಿಂತು ಅಂಗ ಕೊಳೆಯಬಹುದು.
• ​ತಕ್ಷಣದ ಚಿಕಿತ್ಸೆ: ಕೂಡಲೇ ಸರ್ಕಾರಿ ಆಸ್ಪತ್ರೆಗೆ ತೆರಳಿ 'ಆಂಟಿ ಸ್ನೇಕ್ ವೆನಮ್' (ASV) ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಪಡೆಯಿರಿ.

​ವರದಿ: ನಿಮ್ಮ ತಂಡ, ಕನ್ನಡ ಗ್ಲೋಬಲ್ ನ್ಯೂಸ್.